Pracownia Językoznawstwa Stosowanego

Informacje ogólne

Pracownia Językoznawstwa Stosowanego funkcjonuje od 1990 r., kiedy została powołana jako jednostka badawcza. Od początku jej kierownikiem jest prof. dr hab. Stanisław Dubisz. Sekretarzem pracowni jest obecnie dr Milena Wojtyńska-Nowotka.

W realizacji zadań badawczych Pracowni Językoznawstwa Stosowanego biorą udział pracownicy
i doktoranci Instytutu Polonistyki Stosowanej, innych jednostek organizacyjnych Wydziału Polonistyki
i Uniwersytetu Warszawskiego oraz naukowych instytucji krajowych i zagranicznych.

Na prace badawcze Pracowni Językoznawstwa Stosowanego składają się zadania realizowane przez jej stałe zespoły i grupy tematyczne.

Kontakt z Pracownią - tel. 55 20 782; 55 20 881.

Działalność naukowa

Zespoły badawcze

  1. Zespół Badań Języka Środowisk Polonijnych – Kierownik: prof. dr hab. Stanisław Dubisz;
  2. Zespół Badań nad Kompetencją i Świadomością Językową Dzieci i Młodzieży – Kierownik: prof. dr hab. Józef Porayski-Pomsta;
  3. Zespół Badań Historii i Stratyfikacji Językowej Polszczyzny – Kierownik: prof. dr hab. Stanisław Dubisz;
  4. Zespół Badań nad Wielojęzycznością Mieszkańców Wilna – Kierownik: prof. dr hab. Józef Porayski-Pomsta;
  5. Zespół Glottodydaktyczny – Kierownik: dr Beata K. Jędryka;
  6. Międzyinstytutowy Zespół „Słownika wyrazów polonijnych on-line” – Kierownik: dr Izabela Stąpor

Baza działalności naukowej i dydaktycznej

a) kartoteka SJPDor. opracowana przez członków PJS;
b) kartoteki Słownika wyrazów polonijnych [SWP] oraz Słownika pojęć politycznych krajów Europy Środkowej i Wschodniej [SPPS] opracowane przez zespoły PJS;
c) kartoteka obejmująca podstawowy zasób jednostek hasłowych Leksykonu polszczyzny XIX wieku.
Podstawowe dane statystyczne, obrazujące działalność Pracowni Językoznawstwa Stosowanego
w 2002 r., przedstawiają się następująco:

Kadra – uśrednione dane liczbowe

liczba samodzielnych pracowników naukowych biorących udział w pracach PJS - 3
liczba młodych pracowników naukowych biorących udział w pracach PJS - 5
liczba doktorantów biorących udział w pracach PJS - 10
liczba pracowników innych - 1
liczba zakończonych przewodów doktorskich (średnio w ciągu roku) – 2
Publikacje naukowe
Zob. dalej – 4. Seria wydawnicza – Publikacje Pracowni Językoznawstwa Stosowanego



Stanisław Dubisz

Pracownia Językoznawstwa Stosowanego – trzy dekady doświadczeń i naukowej współpracy [w:] Grzegorz P. Bąbiak (red.), „Doświadczenie. Praktyczność. Nowoczesność. Dziesięć lat Instytutu Polonistyki Stosowanej na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego”, Warszawa 2017, s. 144-160.

1. Geneza, struktura, zasady funkcjonowania

Pracownia Językoznawstwa Stosowanego została powołana przy Instytucie Języka Polskiego na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego uchwałą Rady Wydziału Polonistyki z dnia 6 czerwca 1990 roku. Wnioskodawczynią była ówczesna dyrektor Instytutu Języka Polskiego prof. dr hab. Halina Rybicka-Nowacka, a bezpośrednimi inicjatorami pracownicy Instytutu: dr hab. Danuta Bartol-Jarosińska, dr Stanisław Dubisz i dr Józef Porayski-Pomsta. Pracownia powstała w ścisłym związku tematycznym z Resortowym Programem Badań Podstawowych – III – 49 Nauczanie języka polskiego i kształcenie polonistyczne cudzoziemców, co znalazło m.in. wyraz w materiałach ogólnopolskiej konferencji Problemy nauczania języka polskiego w środowiskach polonijnych, zorganizowanej w dniach 28-29 czerwca 1989 roku przez Zespół Ekspertów ds. Nauczania Języka Polskiego jako Obcego przy Ministrze Edukacji Narodowej oraz Zespół Koordynacyjny tego Programu[1].

Pracownia powstała jako jednostka naukowa, mająca inicjować i prowadzić prace badawcze w obrębie szeroko rozumianego polonistycznego językoznawstwa stosowanego. Znalazło to odzwierciedlenie w jej strukturze, od początku bowiem w jej obrębie działały trzy zespoły:

1) Zespół Badań Języka Środowisk Polonijnych (istniejący już od 1977 roku, kierowany najpierw przez prof. dr hab. Salomeę Szlifersztejnową, a następnie – od 1985 roku – przez dra Stanisława Dubisza);

2) Zespół Badań nad Kompetencją i Świadomością Językową Dzieci i Młodzieży (którego kierownictwo powierzono drowi Józefowi Porayskiemu-Pomście);

3) Zespół Badań nad Historią i Stratyfikacją Językową Polszczyzny (którego prowadzenia podjął się dr Stanisław Dubisz).

Na kierownika Pracowni Językoznawstwa Stosowanego został decyzją Dziekana Wydziału Polonistyki UW powołany dr Stanisław Dubisz (na marginesie należy dodać, że tę funkcje sprawuje nieprzerwanie do dziś).

W pierwszym ujęciu zadań Pracowni Językoznawstwa Stosowanego przyjęto następujące ich zakresy:

1) interdyscyplinarne badania z zakresu socjo-, psycho- i etnoligwistyki ze szczególnym uwzględnieniem zbiorowości polonocentrycznych poza granicami kraju;

2) badania nad kompetencją i świadomością językową dzieci i młodzieży we wspólnocie komunikacyjnej w kraju i zagranicą ze szczególnym uwzględnieniem aspektu psycholingwistycznego i logopedycznego;

3) studia pilotażowe i opracowywanie podręczników oraz innych pomocy dydaktycznych przydatnych w toku nauczania w szkole podstawowej, średniej i wyższej.

Od początku funkcjonowania Pracowni przyjęto zasadę o nieetatowości w odniesieniu do pracowników naukowych (naukowo-dydaktycznych), dopuszczając możliwość ewentualnego zatrudniania pracowników pomocniczych (inżynieryjno-technicznych, administracyjnych) w zależności od potrzeb i możliwości finansowych. Zasada ta wynikała z tego, że w pracach badawczych prowadzonych przez Pracownię od początku mogli brać udział zarówno nauczyciele akademiccy zatrudnieni w Instytucie Języka Polskiego, jak w innych jednostkach Wydziału Polonistyki czy Uniwersytetu Warszawskiego, a także pracownicy innych instytucji naukowych w kraju i zagranicą (PAN, uczelnie wyższe, instytuty badawcze itp.). Zasada ta obowiązuje do dziś i powodowała to, że pracach Pracowni brało niejednokrotnie udział kilkadziesiąt osób. Z założenia zatem Pracownia Językoznawstwa Stosowanego była interdyscyplinarna i międzyśrodowiskowa.

Jako jednostka naukowa, Pracownia czerpała środki finansowe z dotacji na badania naukowe. Początkowo było to dofinansowanie ze strony Resortowego Programu Badań Podstawowych – III – 49 Nauczanie języka polskiego i kształcenie polonistyczne cudzoziemców, następnie granty MEN, MNiSZW, KBN oraz środki na badania statutowe UW i dotacje zewnętrzne. Przez pierwsze jedenaście lat Pracownia mieściła się w lokalu Zakładu Metodyki Nauczania Języka Polskiego IJP UW, który został przez członków Pracowni zaadaptowany do tych celów (oprócz jego podstawowej funkcji dydaktycznej). Od 2001 r. Pracownia dysponuje własnym pomieszczeniem w przyziemiu budynku polonistyki (pok. 09), co umożliwiło zlokalizowanie tam kartoteki Słownika języka polskiego pod redakcją Witolda Doroszewskiego (pozyskanej z Wydawnictwa Naukowego PWN) oraz dokumentacji naukowej innych prac badawczych. Obecnie z pomieszczenia tego korzystają również kolegia redakcyjne „Poradnika Językowego” i „Studiów Pragmalingwistycznych”, a także Zarząd Towarzystwa Kultury Języka.

Dokumentacyjno-historyczny charakter tego opracowania pozwala na prezentację listy osób, które brały udział w pracach badawczych w pierwszym okresie funkcjonowania Pracowni Językoznawstwa Stosowanego.

1. Zespół Badań Języka Środowisk Polonijnych

1.1. Pracownicy i studenci Wydziału Polonistyki UW: dr S. Dubisz, mgr W. Decyk-Zięba, mgr J. Fabisiak, D. Janicka, mgr H. Karaś,  mgr M. Kuc, dr A. Markowski, dr A. Nagórko, dr J. Porayski-Pomsta, dr E. Sękowska, dr E. Wierzbicka-Piotrowska, doc. dr J. Wójtowicz;

1.2. Współpracownicy spoza Uniwersytetu Warszawskiego: mgr B. Łada, dr W. Morawski, mgr M. Strybel, mgr A. Zielińska;

1.3. Współpracownicy i konsultanci zagraniczni: prof. Y. Grabowski (Kanada), mgr M. Maliborska (Anglia), dr A. Masiewicz (Francja), mgr A. Rywacka (Brazylia), prof. dr hab. S. Szlifersztejnowa (Szwecja).

2. Zespół Badań nad Kompetencją i Świadomością Językową Dzieci i Młodzieży

2.1. Pracownicy Wydziału Polonistyki UW: dr J. Porayski-Pomsta, dr hab. D. Bartol-Jarosińska, mgr E. Kozłowska, doc. dr hab. J. Podracki, dr E. Sękowska;

2.2. Współpracownicy spoza UW: mgr K. Czarnecka, doc. dr hab. S. Grabias, doc. dr hab. B. Rocławski, prof. dr hab. H. Wiśniewska, doc. dr hab. H. Zgółkowa.

3. Zespół Badań nad Historią i Stratyfikacją Językową Polszczyzny

3.1. Pracownicy Wydziału Polonistyki UW: dr S. Dubisz, dr K. Długosz-Kurczabowa;

3.2. Współpracownicy spoza UW: dr B. Klepacki, dr M. Kosieradzki, K. Wróblewska.

Z perspektywy lat można zauważyć, że prace prowadzone przez Pracownię Językoznawstwa Stosowanego toczyły się w kilku płaszczyznach (zarówno badawczych, jak i organizatorskich:

1). Badania podstawowe dla poszczególnych zespołów i/lub grup tematycznych, wieloletnie, „studia długiego trwania”, np. nad opisem słownictwa i języków zbiorowości polonijnych; konferencje ogólnopolskie z cyklu „Z badań nad kompetencją i świadomością językową dzieci i młodzieży”; ogólnopolskie konferencje logopedyczne; prace nad opisem dziejów polszczyzny[2].

2). Badania wynikające z udziału Pracowni i jej zespołów w ogólnopolskich i międzynarodowych programach badawczych, grantach, projektach, zadaniach publicznych – por. np. udział w ogólnopolskim programie Przemiany współczesnej polszczyzny (1945-1995); realizacja grantu KBN H-01, 1850 w ramach międzynarodowego przedsięwzięcia Słownik pojęć politycznych i społecznych krajów Europy Środkowej i Wschodniej (2000-2007); udział w projekcie Mama, tata, ja i mój nauczyciel. Edukacja językowo-kulturowa imigrantów: przedszkolaków i oraz ich rodziców i nauczycieli wychowania przedszkolnego szansa na sukces edukacyjny i integrację (94/10/EFI/2013 – w partnerstwie z Fundacją Nauki Języków Obcych „Linguae Mundi”)[3].

3). Badania indywidualne członków Pracowni, pozostające w związku tematycznym i metodologicznym z pracami zespołów, związane z awansami naukowymi (dysertacje doktorskie, rozprawy habilitacyjne, monografie profesorskie). Można tu wymienić przykładowo takie publikacje książkowe jak: W. Morawski, Angielskie elementy leksykalne w języku polskich emigrantów w Stanach Zjednoczonych i w Kanadzie, Kraków 1992; E. Sękowska, Język zbiorowości polonijnych w krajach anglojęzycznych, Warszawa 1994; M. Dawlewicz, Słownictwo socjolektu młodzieży polskiego pochodzenia w Wilnie (na podstawie badań ankietowych), Warszawa 2000; M. Majewska, Homonimia i homonimy w opisie językoznawczym, Warszawa 2002; D. Bartosiewicz, Komunikacyjna funkcja wykładników spójności tekstu, Warszawa 2002; K. Geben, Świadomość i kompetencja językowa a warstwy leksykalne w idiolektach młodzieży polskiego pochodzenia na Wileńszczyźnie, Warszawa 2003; J. Lustanski, Język polonijny w Kanadzie, Toronto 2009; E. Kwapień, Kształtowanie się zasobu leksykalnego polszczyzny XIX wieku – rzeczowniki (na podstawie danych leksykograficznych), Warszawa 2010; B. K. Jędryka, Język polski w polonijnej szkole (na przykładzie badań przeprowadzonych w Clark – New Jersey, USA), Warszawa 2012; A. Suchodolska, Międzynarodowe słownictwo kardiologiczne i kardiochirurgiczne na przykładzie języka polskiego, rosyjskiego i angielskiego (terminologia – profesjonalizmy – słownictwo środowiskowe), Warszawa 2015; J. Porayski-Pomsta, O rozwoju mowy dziecka. Dwa studia, Warszawa 2015; A. Lorenc, Wymowa normatywna polskich samogłosek nosowych i spółgłoski bocznej, Warszawa 2016[4].

4). Prace dokumentacyjne, archiwalne, redakcyjne, przygotowujące podstawy materiałowe i metodyczne badań, np. opracowanie i udostępnienie Kartoteki „Słownika języka polskiego” pod redakcją W. Doroszewskiego; opracowanie kartotek Słownika wyrazów polonijnychSłownika rzeczowników polszczyzny XIX wieku, opracowanie kwestionariusza do badań słownictwa gwary rolniczej, redagowanie serii wydawniczych Studia Pragmalingwistyczne oraz Publikacje Pracowni Językoznawstwa Stosowanego[5].

W ciągu 27 lat istnienia Pracowni Językoznawstwa Stosowanego różne zakresy tematyczne, zadania, problemy stanowiły dominanty badawcze jej prac. Wynikało to z ewolucyjnych zmian w językoznawstwie polonistycznym, kierunków badawczych zespołów i grup tematycznych Pracowni, wreszcie – indywidualnych zainteresowań jej członków. Zmieniała się również struktura. W 1999 roku został powołany Zespół Badań nad Wielojęzycznością Mieszkańców Wilna, którym do 2008 roku kierował dr hab. J. Porayski-Pomsta; od 2015 roku działa Zespół Glottodydaktyczny pod kierunkiem dr B. K. Jędryki, a w 2017 roku ukonstytuował się przy Pracowni międzyinstytutowy Zespół Słownika wyrazów polonijnych on-line , którego kierownikiem jest dr I. Stąpor[6].

Jeśli spojrzymy na te trzy bez mała dekady historii Pracowni Językoznawstwa Stosowanego, to łatwo możemy zauważyć, że wydzielają się tu trzy okresy: 1) lata 1990-2000; 2) lata 2000-2010; 3) lata po 2010 roku. Do 2007 roku Pracownia pozostawała w strukturze Instytutu Języka Polskiego, a od 2007 roku funkcjonuje w obrębie jednostek Instytutu Polonistyki Stosowanej. Trzeba jednak podkreślić, że ta zmiana nie wpłynęła na cele, zakresy badawcze i zasady działania Pracowni. W dalszym ciągu tego opracowania przedstawiam najważniejsze osiągnięcia Pracowni w wyróżnionych wyżej okresach w odniesieniu do prac zespołowych, indywidualnych i dokumentacyjno-warsztatowych.

2. Lata 1990-2000

Zmiany polityczne i kulturowe lata 1989/1990, które zaszły w Polsce i w Europie Środkowej i Wschodniej, uruchomiły – znacznie większe niż dotąd – możliwości rozwoju badań polszczyzny poza granicami kraju. Zarazem zbliżający się przełom stuleci i tysiącleci skłaniał do podjęcia prób syntez badawczych, sumarycznych ocen i podsumowań zmian językowych.

W 1992 roku powstał ogólnopolski program badawczy Przemiany współczesnej polszczyzny (1945-1995), w obrębie którego międzyuczelniany zespół, ukonstytuowany przy Pracowni Językoznawstwa Stosowanego, opracował pierwszy (i – na razie – jedyny) syntetyczny opis  występowania polszczyzny poza granicami kraju: S. Dubisz (red. nauk.) Język polski poza granicami kraju, Opole 1997, ss. 378. Publikacja ta stała się kompendium wiedzy na ten temat.

W badaniach tych wzięli udział naukowcy z Uniwersytetu Warszawskiego: E. Artowicz, E. Bańkowska, W. Decyk, S. Dubisz, H. Karaś, J. Linde-Usiekniewicz, A. Nagórko, J. Porayski-Pomsta, E. Sękowska, E. Wierzbicka; Uniwersytetu Jagiellońskiego: W. P. Turek; Uniwersytetu Śląskiego: R. Mrózek, E. Rudnicka-Fira, A. Skudrzykowa; Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Bydgoszczy: J. Mędelska, Z. Sawaniewska-Mochowa; Polskiej Akademii Nauk: D. Adamiec.

O tej publikacji Władysław Miodunka pisał:

 

Kontrastowy opis języka polskiego poza Polską i języka polonijnego przedstawiliśmy tak dokładnie, gdyż opis ten uważamy za syntezę dotychczasowych badań nad zachowaniem i przemianami języka polskiego w świecie. Jest to równocześnie zamknięcie tych badań. Trudno bowiem oczekiwać tu jakichś nowych ujęć [...][7].

 

Bez wątpienia z tego okresu działalności Pracowni jest to najważniejsze osiągnięcie zespołowe, mające ogólnopolski i międzynarodowy zasięg.

Ze świadomości potrzeb pomocy dydaktycznych z nauki o języku polskim, szczególnie dla nauczycieli, słuchaczy studiów licencjackich i lektorów języka polskiego, zrodził się pomysł opracowania podręcznika pt. Nauka o języku (dla polonistów), którego kolejne wersje (poszerzane i zmieniane) ukazywały się przez lat dwadzieścia. Jego współautorami byli: D. Bartol-Jarosińska, S. Dubisz, J. Porayski-Pomsta, E. Sękowska oraz J. Podracki (w wydaniach późniejszych)[8].

Podobny charakter miały opracowania autorstwa K. Długosz-Kurczabowej i S. Dubisza pod wspólnym tytułem Gramatyka historyczna języka polskiego, które pierwotnie miały postać skryptu bądź opracowań cząstkowych, by ostatecznie przybrać formę pełnego naukowego opracowania akademickiego, jedynego konsekwentnie strukturalistycznego pod względem metodologii. Kolejne wydania tej publikacji ukazują się do dziś[9].

Niewątpliwie unikatową propozycją edytorską – dokumentacyjno-analityczną – była seria wyboru tekstów prezentujących język Polonii w różnych krajach i zaopatrzonych w komentarze socjolingwistyczne. Po przeglądowym Wyborze tekstów polonijnych pod redakcją S. Dubisza ukazały się kolejne tomy w opracowaniu J. Porayskiego-Pomsty – Francja, J. Wójtowicz – Niemcy, E. Bańkowskiej i J. Linde-Usiekniewicz – Brazylia i Argentyna, H. Karaś, K. Rutkowskiej, K. Geben i W. Ušinskienė – Litwa[10]. Do dziś w literaturze językoznawczej nie ma odpowiedników tych publikacji.

Ostatni z wymienionych wyżej tomów, dotyczący języka polskiego na Litwie (a ściślej rzecz ujmując na Kowieńszczyźnie) wiąże się z odnowioną wówczas bliską współpracą polonistów warszawskich z polonistami wileńskimi, w czym Pracownia Językoznawstwa Stosowanego brała (i bierze nadal) aktywny udział. Wynikiem tego było powołanie Zespołu Badań nad Wielojęzycznością Mieszkańców Wilna (o czym już była mowa, zob. s. 5), związane z jego działalnością publikacje, a także doktoraty wileńskich młodych polonistów uzyskane na Wydziale Polonistyki UW. Można tu przykładowo wymienić – wspomniane już – prace M. Dawlewicza i K. Geben (zob. s. 4), a także I. Masojć i H. Sokołowskiej[11].

Jeśli chodzi o indywidualne osiągnięcia naukowe, związane tematycznie z pracami Pracowni, to z tego okresu należy wymienić dwie rozprawy habilitacyjne: J. Porayski-Pomsta, Umiejętności komunikacyjne dzieci w wieku przedszkolnym. Studium psycholingwistyczne, Warszawa 1994, ss. 186; E. Sękowska, Język zbiorowości polonijnych w krajach anglojęzycznych. Zagadnienia leksykalno-słowotwórcze, Warszawa 1994, ss. 184.

Za najważniejsze osiągnięcie w zakresie prac dokumentacyjno-warsztatowych w tym okresie należy uznać opracowanie  kompletnego, zawierającego 2471 pytań, Kwestionariusza do badań słownictwa gwary rolniczej, będącego wynikiem badań pilotażowych oraz kilkuletniej współpracy z Zakładem Socjologii Wsi SGGW-AR[12].

Łącznie w tym okresie w badaniach prowadzonych przez zespoły i grupy tematyczne Pracowni Językoznawstwa Stosowanego brało udział ponad 60 osób, spośród których szczególny wkład w te prace wnieśli: D. Adamiec, E. Bańkowska, D. Bartol-Jarosińska, D. Bartosiewicz, A. Cybulska, M. Dawlewicz, K. Długosz-Kurczabowa, S. Dubisz, K. Geben, J. Jagodzińska, H. Karaś, L. Kasjanowicz, M. Kosieradzki,  M. Majewska, J. Podracki, J. Porayski-Pomsta, A. Rytel, E. Sękowska, H. Sokołowska, B. Wiemer, I. Winiarska, E. Wolańska.

3. Lata 2000 – 2010

W roku 2000 została zawarta umowa o współpracy między Uniwersytetem Warszawskim a Uniwersytetem Nancy 2 i w ramach tej umowy rozpoczęto realizację przedsięwzięcia Słownik pojęć politycznych i społecznych krajów Europy Środkowej i Wschodniej (SPPS), którego zamysł powstał w wyniku kontaktów naukowych językoznawców i politologów obu uczelni. Pozostawało to w związku ze zmianami kulturowymi w tym regionie Europy oraz staraniami Polski o wejście w skład państw członkowskich Unii Europejskiej. Polskie centrum badawcze powstało przy Pracowni Językoznawstwa Stosowanego, a dofinansowanie uzyskane z Komitetu Badań Naukowych (grant H-01, 1850, koordynowany przez dra hab. J. Porayskiego-Pomstę) pozwoliło na rozpoczęcie prac badawczych.

Koordynatorem całości prac ze strony polskiej został prof. dr hab. S. Dubisz, poszczególnymi grupami krajowymi/regionalnymi kierowali: Polska – prof. dr hab. E. Sękowska; Czechy, Słowacja, Słowenia, Chorwacja, Bośnia i Hercegowina, Serbia, Macedonia, Bułgaria – dr Jerzy Molas; Węgry – dr Elżbieta Artowicz; Ukraina – dr Orysia Demska-Kulczycka, dr Zygmunt Gałecki; Litwa – dr Ana Romančuk; Białoruś – dr P. Garncarek. Aspektem politologicznym badań zajęła się prof. dr hab. Grażyna Ulicka. W sumie w badaniach wzięło udział 35 osób z 14 państw.

Prace w ramach tego projektu były najważniejszym osiągnięciem zbiorowym w tym okresie funkcjonowania Pracowni. Trwały one do 2007 roku, a ich efektem są trzy tomy zbiorowe, kilkadziesiąt artykułów i rozpraw, kilkanaście wystąpień na konferencjach i sympozjach międzynarodowych oraz kilka doktoratów. Główne założenia i efekty prac cząstkowych przedstawiono w następujących publikacjach:

1) S. Dubisz, J. Porayski-Pomsta, E. Sękowska (red.), Język – polityka – społeczeństwo. Słownik pojęć politycznych i społecznych krajów Europy Środkowej i Wschodniej, Warszawa 2004, ss. 253;

2) D. Bartol, H.-C. Grégoire (red.), Langues et sociétés de l’Europe moderne, Nancy 2005, t. I-II, ss. 256;

3) S. Dubisz, J. Porayski-Pomsta, E. Sękowska (red.), Lingwistyka a polityka. Słownik pojęć politycznych i społecznych krajów Europy Środkowej i Wschodniej,  Warszawa 2007, ss. 262.

Z publikacji zespołowych warto także wymienić ze względu na oryginalną tematykę i dwujęzyczną formę edycji tom pt. Polacy w Gruzji pod redakcją M. Filiny i J. Porayskiego-Pomsty, będący rezultatem współpracy Pracowni ze Stowarzyszeniem Kulturalno-Oświatowym Polaków w Gruzji „Polonia” oraz Państwowym Uniwersytetem im. Iw. Dżawachiszwili w Tbilisi[13].

Dodatkowym rezultatem tego projektu są studia dotyczące polskiego słownictwa politycznego, które w tym projekcie znalazły inspiracje[14].

Z osiągnięć indywidualnych, pozostających w kręgu tematyki podejmowanej przez Pracownię, w tym wypadku przez Zespół Badań Historii i Stratyfikacji Językowej Polszczyzny, za najważniejszy należy uznać autorski cykl publikacji S. Dubisza pt. Język – Historia – Kultura, obejmujący chronologicznie cały ciąg dziejów języka polskiego w powiązaniu z najważniejszymi czynnikami zewnętrznojęzykowymi i pozajęzykowymi[15].

Charakterystyczne dla tego okresu jest znaczne zwiększenie udziału doktorantów w badaniach naukowych Pracowni, co wiązało się – oczywiście – z wprowadzeniem studiów doktoranckich. Z realizowanych wówczas projektów można przykładowo wymienić takie jak:

- I. Anacka, Nauczanie języka polskiego na Białorusi;

- I. Czerniak, Język polskich kazań na Grodzieńszczyźnie;

- J. Dziewiątkowski, Język polski w Belgii;

- M. Piatak, Język polski w Kazachstanie;

- K. Geben, Język polski na Wileńszczyźnie;

- H. Sokołowska, Wielojęzyczność uczniów szkół polskich na Litwie;

- J. Szych, Język polski w Kanadzie;

- K. Török, Kontakty językowe węgiersko-polskie i polsko-węgierskie;

- D. Bartosiewicz, Językowe wyznaczniki tekstu uczniowskiego;

- J. Jagodzińska, Dyskurs internetowy;

- L. Kasjanowicz, Pragmalingwistyczny opis tekstów mieszkańców Wilna;

- E. Wolańska, Krótka wiadomość tekstowa jako proces i struktura;

- D. Adamiec, Frazeologia religijna okresu baroku i jej niesakralne konteksty;

- E. Bańkowska, Kategoria potoczności w poezji skamandrytów;

- E. Kwapień, Zasób leksykalny polszczyzny XIX wieku;

- M. Majewska, Analiza diachroniczna polskich rzeczownikowych homonimów heterogenicznych;

- A. Przyborska, Rzeczownikowe nazwy kobiet w polszczyźnie XVII i XVIII wieku;

- A. Stąsiek, Germanizmy leksykalne w polszczyźnie okresu średniopolskiego;

- J. Wierzchowska, Słownictwo sakralne „Pism” Andrzeja Towiańskiego;

- I. Winiarska, Słownictwo religijne polskiego kalwinizmu.

Trzeba w tym miejscu podkreślić, że 2/3 tych projektów zostało zwieńczone zakończonymi pozytywnie przewodami doktorskimi, z których większość została opublikowana w postaci książkowej. Świadczy to o wysokim poziomie doktoratów i dużej mobilności naukowej doktorantów.

Jeśli chodzi o prace dokumentacyjno-warsztatowe, to właśnie w tym okresie dokonano opracowania i udostępnienia do badań naukowych kartoteki Słownika języka polskiego pod redakcją W. Doroszewskiego (zawiera ona ok. 3 mln fiszek z czego 1/3 stanowią teksty nieeksponowane w Słowniku), zestawienie kartoteki Słownika wyrazów polonijnych oraz kartoteki rzeczowników polszczyzny XIX w. Te bardzo czaso- i pracochłonne czynności można było wykonać dzięki dużemu zaangażowaniu doktorantów związanych z Pracownią.

Istotnym faktem było przekształcenie serii wydawniczej Studia Pragmalingwistyczne w czasopismo – rocznik Instytutu Polonistyki Stosowanej – „Studia Pragmalingwistyczne” (zob. przypis 5.).

W tym okresie (2000-2010) w zadaniach realizowanych przez Pracownie Językoznawstwa Stosowanego brało udział od 20 do 80 osób. Podkreślić należy wyraźny wzrost badań o charakterze międzynarodowym i prowadzonych we współpracy międzynarodowej. Na szczególne podkreślenie zasługują w tym okresie prace następujących osób: E. Artowicz, D. Bartol-Jarosińska, D. Bartosiewicz, O. Demska-Kulczycka, K. Długosz-Kurczabowa, S. Dubisz, M. Filina, K. Geben, H.-C. Grégoire, H. Karaś, E. Kwapień, J. Lustanski, J. Molas, J. Porayski-Pomsta, E. Sękowska, H. Sokołowska, K. Török. W tym gronie wyraźnie zaznaczona jest obecność przedstawicieli pokolenia młodszego niż założyciele Pracowni.

4. Po 2010 roku

Pod koniec pierwszej dekady XXI wieku zmieniły się zasady finansowania badań naukowych. W większym stopniu zaczęto kłaść nacisk na granty indywidualne i okresowe (do trzech lat), w mniejszym zaś zwracano uwagę na „studia długiego trwania”, badania podstawowe, finansowane głównie z funduszu na badania statutowe (później – fundusz podtrzymania badań), który zaczął być ograniczany. Wpłynęło to na formy zachowań środowiska akademickiego. Mówiąc nieco sarkastycznie – młodsi pracownicy nauki, zamiast na pisaniu artykułów, zaczęli się koncentrować na pisaniu wniosków grantowych, a badania zespołowe przestały być atrakcyjne (jak było dotąd) ze względu na ich większy stopień komplikacji organizacyjnej i finansowej. Musiało to wpłynąć ujemnie na badania naukowe prowadzone przez Pracownię Językoznawstwa Stosowanego, ale wielkiego regresu tu nie było.

Wejście Polski do Unii Europejskiej oraz internacjonalizacja polskiej wspólnoty komunikacyjnej w kraju spowodowały wzrost zainteresowania nauczaniem języka polskiego jako obcego i rozwój glottodydaktyki polonistycznej. W Pracowni ta problematyka znalazła odzwierciedlenie zarówno w pracach zespołowych, jak i indywidualnych.

Jeśli chodzi o te pierwsze, to należy wymienić dwa projekty, oba zakwalifikowane przez odpowiednie gremia w wyniku postępowania konkursowego:

1) Mama, tata, ja i mój nauczyciel. Edukacja językowo-kulturowa emigrantów: przedszkolaków oraz ich rodziców i nauczycieli wychowania przedszkolnego szansą na sukces edukacyjny i integrację – realizowany przez Instytut Polonistyki Stosowanej (reprezentowany przez zespół Pracowni Językoznawstwa Stosowanego) w partnerstwie z Fundacją Nauki Języków Obcych „Linguae Mundi” w latach 2013-2015 i współfinansowany przez Europejski Fundusz na Rzecz Integracji Obywateli Państw Trzecich oraz budżet państwa;

2) Uczeń i nauczyciel w świecie dwóch języków i dwóch kultur – dydaktyka języka polskiego w szkolnictwie polonijnym w USA: I. Nauczanie przedszkolne i wczesnoszkolne, II. Nauczanie w klasach 4-8 szkoły podstawowej, III. Kształcenie na poziomie licealnym – realizowany w latach 2015-2017 przez Instytut Polonistyki Stosowanej (międzyzakładowy zespół koordynowany przez Pracownię Językoznawstwa Stosowanego pod kierunkiem prof. dra hab. S. Dubisza) we współpracy z Centralą Polskich Szkół Dokształcających w USA (Nowy Jork), współfinansowany – jako zadanie publiczne – przez MEN.

Rezultatem pierwszego projektu – oprócz praktycznych materiałów glottodydaktycznych – są dwie publikacje: S. Dubisz, U. Sajkowska (red.), Język polski jako drugi kod komunikacyjny w Polsce, Warszawa 2015, ss. 123; B. K. Jędryka, Metodyka nauczania języka polskiego jako obcego/drugiego dzieci w wieku przedszkolnym, Warszawa 2015, ss. 136.

Projekt drugi jest jeszcze w trakcie realizacji, ale już można stwierdzić, że jego rezultatem jest ponad 20 publikacji elektronicznych o charakterze podręczników, poradników i zestawów do ćwiczeń. Trzeba podkreślić, że te opracowania nie miały dotąd odpowiedników w literaturze przedmiotu.

Prace nad tymi projektami poprzedzały lub współwystępowały z nimi publikacje indywidualne por. np. B.K.  Jędryka, Język polski w polonijnej szkole...; S. Dubisz, B.K. Jędryka, Profil kształcenia glottodydaktycznego przyszłych nauczycieli języka polskiego jako obcego...; M. Piasecka, Język polski w Norwegii...[16]

Za najważniejszą indywidualną naukową publikację, która ukazała się wśród edycji Pracowni Językoznawstwa Stosowanego w tym okresie, należy uznać monografię J. Porayskiego-Pomsty, O rozwoju mowy dziecka. Dwa studia, Warszawa 2015, ss. 218.

Prace zespołów Pracowni rozwijają się równomiernie, realizowanych jest ponad 20 projektów doktorskich, postępują prace dokumentacyjne (m.in. dotyczące Słownika wyrazów polonijnych on-line). W tej dekadzie widać wyraźny przełom pokoleniowy wśród członków Pracowni. Co on przyniesie i jak będzie można ocenić ten okres w dziejach Pracowni Językoznawstwa Stosowanego? – tego bilansu będzie można dokonać w roku 2020.

5. Seria wydawnicza - Publikacje Pracowni Językoznawstwa Stosowanego

1991, D. Bartol-Jarosińska, S. Dubisz, J. Porayski-Pomsta, E. Sękowska, Nauka o języku. Wybrane zagadnienia. Materiały dla nauczycieli języka polskiego i studentów polonistyki, pod red. S. Dubisza, Instytut Kształcenia Ekonomicznego PTE, Warszawa, ss. 192.

1991, D. Adamiec, W. Decyk-Zięba, S. Dubisz, H. Karaś, E. Sękowska, A. Żukowski, Słownictwo anglopolskie (zakres i zasady opracowania leksykograficznego), pod red. E. Sękowskiej, DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 116.

1991, J. Porayski-Pomsta (red.), Zagadnienia komunikacji językowej dzieci i młodzieży. Materiały ogólnopolskiej konferencji „Zróżnicowanie języka dzieci i młodzieży z uwzględnieniem czynników środowiskowych, kulturowych, regionalnych i etnicznych”, Warszawa 21-22 października 1991 r., DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 200.

1993, J. Porayski-Pomsta, Wybór tekstów polonijnych z Francji, WUW, Warszawa, ss. 155.

1996, E. Sękowska (red.), Świadomość językowa – Kompetencja – Dydaktyka. Materiały ogólnopolskiej konferencji „Z badań nad kompetencją i świadomością językową dzieci i młodzieży”, Warszawa 25-26 listopada 1994 r., DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 238.

1997, E. Bańkowska, J. Linde-Usiekniewicz, Wybór tekstów polonijnych z Brazylii i Argentyny, pod red. S. Dubisza, DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 113.

1997, J. Porayski-Pomsta, H. Zgółkowa (red.), Studia Pragmalingwistyczne, pr. zb., DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 152.

1998, S. Dubisz (red.), Słowa w różnych kontekstach, pr. zb., DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 286.

1998, J. Porayski-Pomsta, J. Podracki (red.), Studia Pragmalingwistyczne. 2. Tekst – Wypowiedź – Dyskurs w dydaktyce szkolnej. Materiały z III konferencji „Z badań na kompetencją i świadomością językową dzieci i młodzieży”, Warszawa 12-13 czerwca 1997 r., DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 208.

1999, J. Porayski-Pomsta (red.), Sytuacja językowa na Wileńszczyźnie. Materiały sympozjum „Socjo- i psycholingwistyczne uwarunkowania sytuacji językowej w Wilnie i na Wileńszczyźnie”, Warszawa 16-18 października 1997 r., DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 224.

2000, M. Dawlewicz, Słownictwo socjolektu młodzieży polskiego pochodzenia w Wilnie (na podstawie badań ankietowych), pod red. S. Dubisza, DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 158.

2001, I. Masojć, Regionalne cechy systemu gramatycznego współczesnej polszczyzny kulturalnej na Wileńszczyźnie, pod red. A. Nagórko, DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 162.

2001, H. Karaś, K. Rutkowska, K. Geben, W. Ušinskienė, Język polski na Kowieńszczyźnie. Historia, sytuacja socjolingwistyczna, cechy językowe, teksty, pod red. H. Karaś, DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 544.

2002, J. Porayski-Pomsta (red.), Studia Pragmalingwistyczne. 3. Czynności tworzenia i rozumienia wypowiedzi, DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 416.

2002, M. Majewska, Homonimia i homonimy w opisie językoznawczym, pod red. S. Dubisza, DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 153.

2002, D. Bartosiewicz, Komunikacyjna funkcja wykładników spójności tekstu, pod red. J. Porayskiego-Pomsty, DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 168.

2003, K. Geben, Świadomość i kompetencja językowa a warstwy leksykalne w idiolektach młodzieży polskiego pochodzenia na Wileńszczyźnie, pod red. S. Dubisza, DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 212.

2004, S. Dubisz, J. Porayski-Pomsta, E. Sękowska (red.), Język – Polityka – Społeczeństwo. Słownik pojęć politycznych i społecznych krajów Europy Środkowej i Wschodniej, DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 253.

2004, M. Filina, J. Porayski-Pomsta (red.), Polacy w Gruzji, pr. zb., DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 112+119.

2004, H. Sokołowska, Wielojęzyczność a umiejętności komunikacyjne uczniów szkół polskich na Litwie, pod red. J. Porayskiego-Pomsty, DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 196.

2004, B. Wiemer, Renarracje ustne w języku polskim i niemieckim w wykonaniu uczniów jedno- i dwujęzycznych, DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 244.

2007, S. Dubisz, J. Porayski-Pomsta, E. Sękowska (red.), Lingwistyka a polityka. Słownik pojęć politycznych i społecznych Europy Środkowej i Wschodniej, DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 262.

2012, B.K. Jędryka, Język polski w polonijnej szkole (na przykładzie badań przeprowadzonych w Clark – New Jersey, USA), pod red. S. Dubisza, DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 237.

2015, A. Suchodolska, Międzynarodowe słownictwo kardiologiczne i kardiochirurgiczne na przykładzie języka polskiego, rosyjskiego i angielskiego (terminologia – profesjonalizmy – słownictwo środowiskowe), pod red. S. Dubisza, DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 166.

2015, J. Porayski-Pomsta, O rozwoju mowy dziecka. Dwa studia, DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 220.

2016, A. Lorenc, Wymowa normatywna polskich samogłosek nosowych i spółgłoski bocznej, DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 372.

2016, M. Piasecka, Język polski w Norwegii. Na przykładzie badań przeprowadzonych w polskich szkołach w Oslo, pod red. S. Dubisza, DW „Elipsa”, Warszawa, ss. 167.

2017, M. Kapusta, Mowa mieszkańców pogranicza Mazowsza na przykładzie gminy Głowaczów w powiecie kozienickim, pod red. S. Dubisza, DW „Elipsa”, Warszawa 2017, ss. 126.

209, M. Wojtyńska-Nowotka, Słownictwo „Rozpraw literackich” Maurycego Mochnackiego, pod red. S. Dubisza, DW „Elipsa”, Warszawa 2019, ss. 240.

 

 


Przypisy

[1] Zob. H. Rybicka-Nowacka, J. Porayski-Pomsta (red.), Problemy nauczania języka polskiego w środowiskach polonijnychMateriały konferencji..., Warszawa 1989.

[2] Por. np. D. Adamiec, W. Decyk-Zięba, S. Dubisz, H. Karaś, E. Sękowska, A. Żukowski, Słownictwo anglopolskie (zakres i zasady opracowania leksykograficznego), red. E. Sękowska, Warszawa 1991; S. Dubisz, „Dwadzieścia lat później” – język polski poza granicami kraju – historia badań i ich perspektywy, „Poradnik Językowy” 2015, z. 8, s. 7-17; J. Porayski-Pomsta (red.), Zagadnienia komunikacji językowej dzieci i młodzieży. Materiały ogólnopolskiej konferencji...’ Warszawa 1991;  K. Długosz-Kurczabowa, S. Dubisz, Gramatyka historyczna języka polskiego. Skrypt dla studentów polonistyki, Warszawa 1993, ss. 138; K. Długosz-Kurczabowa, S. Dubisz, Gramatyka historyczna języka polskiego, Warszawa 2006, ss. 579; S. Dubisz, Język – Historia – Kultura [...], Warszawa 2002, 2007, 2012, t. I, II, III.

[3] Zob. S. Dubisz (red. nauk.) Język polski poza granicami kraju, Opole 1997; S. Dubisz, J. Porayski-Pomsta, E. Sękowska (red.), Język – polityka – społeczeństwo. Słownik pojęć politycznych i społecznych krajów Europy Środkowej i Wschodniej, Warszawa 2004; S. Dubisz, U. Sajkowska (red.), Język polski jako drugi kod komunikacyjny w Polsce, Warszawa 2015.

[4] Por. wykaz Publikacje Pracowni Językoznawstwa Stosowanego.

[5] Por. S. Dubisz, E. Sękowska, „Słownik wyrazów polonijnych” – próba nowego typu opracowania leksykograficznego [w:] R. Mrózek (red.), Kultura - Język – Edukacja, t. I, Katowice 1995, s. 133-147; E. Kwapień, Słownik rzeczowników polszczyzny XIX wieku, Warszawa 2013; S. Dubisz, M. Kosieradzki, Słownik gwary rolniczej, z. III: Kwestionariusz do badań słownictwa gwary rolniczej, Warszawa 1991; J. Porayski-Pomsta, H. Zgółkowa (red.), Studia Pragmaligwistyczne, Warszawa 1997; J. Porayski-Pomsta, J. Podracki (red.), Studia Pragmalingwistyczne, t. II: Tekst – Wypowiedź – Dyskurs w dydaktyce szkolnej..., Warszawa 1998; J. Porayski-Pomsta (red.), Studia Pragmalingwistyczne, t. III: Czynności tworzenia i rozumienia wypowiedzi, Warszawa 2002. Poczynając od 2009 r. „Studia Pragmalingwistyczne” ukazują się jako rocznik Instytutu Polonistyki Stosowanej Wydziału Polonistyki UW; redaktorem naczelnym jest prof. dr hab. J. Porayski-Pomsta.

[6] Zob. J. Porayski-Pomsta (red.), Sytuacja językowa na Wileńszczyźnie. Materiały sympozjum Socjo- i psycholingwistyczne uwarunkowania sytuacji językowej w Wilnie i na Wileńszczyźnie, Warszawa 16-18 października 1997 roku, Warszawa 1999; S. Dubisz, B.K. Jędryka, Kształcenie nauczycieli języka polskiego jako obcego – opis sytuacji i propozycje dydaktyczne, „Poradnik Językowy” 2012, z. 2, s. 5-16.

[7] W. Miodunka, Bilingwizm polsko-portugalski w Brazylii. W stronę lingwistyki humanistycznej, Kraków 2003, s. 81.

[8] Zob. S. Dubisz (red.), Nauka o języku. Wybrane zagadnienia, Warszawa 1991, ss. 192 – D.Bartol-Jarosińska, S. Dubisz, J. Porayski-Pomsta, E. Sękowska; Nauka o języku dla polonistów. Wybór zagadnień, Warszawa 1994, ss. 272; Nauka o języku dla polonistów, 1996, ss. 472 – D. Bartol-Jarosińska, S. Dubisz, J. Podracki, J. Porayski-Pomsta, E. Sękowska; Nauka o języku dla polonistów, Warszawa 1999, ss. 624; J. Porayski-Pomsta (red.), Nauka o języku polskim dla cudzoziemców. Podręcznik dla studentów i lektorów języka polskiego, Warszawa 2010, ss. 280 – S. Dubisz, J. Podracki, J. Porayski-Pomsta, E. Sękowska.

[9] Zob. K. Dlugosz-Kurczabowa, S. Dubisz, Gramatyka historyczna języka polskiego. Skrypt dla studentów polonistyki, Warszawa 1993, ss. 138; Gramatyka historyczna języka polskiego. Słowotwórstwo, Warszawa 1999, ss. 103; Gramatyka historyczna języka polskiego. Podręcznik dla studentów polonistyki, Warszawa 1998, ss. 334; Gramatyka historyczna języka polskiego, Warszawa 2001, ss. 458; Gramatyka historyczna języka polskiego, Warszawa 2006, ss. 579.

[10] Zob. S. Dubisz (red.), Wybór tekstów polonijnych, Wrocław – Warszawa – Kraków 1990, ss. 130 (zamieszczono tu teksty z Niemiec, Francji, Anglii, USA i Brazylii); J. Porayski-Pomsta, Wybór tekstów polonijnych z Francji, Warszawa 1990, s. 155; J. Wójtowiczowa, Wybór tekstów polonijnych z Zagłębia Ruhry, Warszawa 1995, ss. 136; E. Bańkowska, J. Linde-Usiekniewicz, Wybór tekstów polonijnych z Brazylii i Argentyny, Warszawa 1997, ss. 113; H. Karaś, K. Rutkowska, K. Geben, W. Ušinskienė, Język polski na Kowieńszczyźnie. Historia, sytuacja socjolingwistyczna, cechy językowe, teksty, Warszawa 2001, ss. 544.

[11] Por. I. Masojć, Regionalne cechy systemu gramatycznego współczesnej polszczyzny kulturalnej na Wileńszczyźnie, Warszawa 2001; H. Sokołowska, Wielojęzyczność a umiejętności komunikacyjne uczniów szkół polskich na Litwie, Warszawa 2004.

[12] Zob. S. Dubisz, M. Kosieradzki, Słownik gwary rolniczej, z. III: Kwestionariusz do badań słownictwa gwary rolniczej, Warszawa 1991, ss. 138.

[13] Zob. M. Filina, J. Porayski-Pomsta, Polacy w Gruzji, Warszawa 2004, ss. 112-119.

[14] Por. np. S. Dubisz, E. Sękowska, J. Porayski-Pomsta, Leksykalny kod polityczny we współczesnej komunikacji językowej [w:] S. Gajda, A. Markowski, J. Porayski-Pomsta (red.), Polska polityka komunikacyjnojęzykowa wobec wyzwań XXI wieku, Warszawa 2005, s. 151-165; E. Sękowska, Polska leksyka polityczno-społeczna na przełomie XX i XXI wieku, Warszawa 2007.

[15] Zob. S. Dubisz, Język – Historia – Kultura (wykłady, studia, analizy), Warszawa 2002, t. I, ss. 300; Język – Historia – Kultura (wykłady, studia, szkice), Warszawa 2007, t. II, ss. 348; Język – Historia – Kultura (wykłady, rozprawy, rozważania), Warszawa 2012, t. III, ss. 271.

[16] B.K. Jędryka Język polski w polonijnej szkole (na przykładzie badań przeprowadzonych w Clark – New Jersey, USA), Warszawa 2012, ss. 235; S. Dubisz, B. K. Jędryka, Profil kształcenia glottodydaktycznego przyszłych nauczycieli języka polskiego jako obcego (na podstawie wypowiedzi słuchaczy studiów podyplomowych) [w:] J. Mazur, A. Małyska, K. Sobstyl (red.), Glottodydaktyka polonistyczna w obliczu dynamiki zmian językowo-kulturowych i potrzeb społecznych, Lublin 2013, t. I, s. 49-58; M. Piasecka, Język polski w Norwegii. Na przykładzie badań przeprowadzonych w polskich szkołach w Oslo, Warszawa 2016, ss. 168.

 

Od 1 czerwca 2019 r. prace Pracowni Językoznawstwa Stosowanego zostały wstrzymane w związku z remontem w Budynku Polonistyki UW. Nie mamy obecnie ani lokalu, ani dostępu do bazy działalności naukowej. Zakończenie prac remontowych jest przewidywane na koniec 2020 r.

⇦ WSTECZ